Պետությունը եկամտահարկից կվերադարձնի քաղաքացու կրթական, առողջապահական ծախսերի մի մասը
Պետությանը մուծած եկամտային հարկը արդեն ոչ միայն հիփոթեքով բնակարանների տոկոսների համար կվերադարձվի, այլ նաև առողջապահական ու կրթական ծառայությունների, սակայն այս պարագայում քաղաքացին պետք է լինի 2023-ի հունվարից երեք փուլով ներդրված հայտարարագրման համակարգի շահառու՝ հայտարարատու: Եկամտահարկի վերադարձի նոր համակարգը Կառավարությունը ներդրել է ֆիզիկական անձանց եկամուտների համընդհանուր հայտարարագրման համակարգին զուգահեռ, նպատակը հայտարարագրման համակագի կիրառությունն ապահովելն է:
Արման Պողոսյան - (ՀՀ ֆինանսների նախարարի տեղակալ) - Մի կողմից նպատակ ունի մոտիվացնել այս համակարգի մասնակիցներին, որպեսզի նրանք օրենքով սահմանված կարգով և ժամկետներում ներկայացնեն իրենց հայտարարագրերը և, մյուս կողմից, կարևոր ներդրում է մարդկային կապիտալի զարգացման գործում:
Կառավարությունը սահմանել է սոցիալական ծախսերի ուղղություններ, ընտանիքի անդամների շրջանակ, որոնք կօգտվեն ծրագրից, և եկամտային հարկի վերադարձվող գումարի առավելագույն չափ: Ուղղությունները կարող են լինել 3-ը՝ կրթություն, առողջապահություն և բնակապահովում: Վերջինը, սակայն, որոշվել է դեռ չկիրառել, հաշվի առնելով հիփոթեքային վարկի տոկոսները եկամտային հարկից վերադարձնելու ավելի ընդգրկուն գործիքը: Կրթական ուղղության մասին. հայտարարատուն տարեկան մեկ անգամ վճարած եկամտային հարկից հետ կստանա իր կամ ընտանիքի անդամի ուսման համար կատարած ծախսը՝ առավելագույնը 100.000 դրամ՝ իհարկե, համապատասխան փաստաթղթերի առկայության դեպքում: Ընտանիքի անդամները ամուսինը, ծնողներն ու զավակներն են:
Առողջապահական ուղղության մասին:
Արման Պողոսյան - Առաջարկվում է, որ առողջապահության գծով սոցիալական ծախսը վերադարձվի ապահովագրական ընկերություններից ձեռք բերված առողջապահական պոլիսների գծով՝ յուրաքանչյուր հայտարարագիր ներկայացնողի հաշվով տարեկան 50 հազար դրամի սահմաններում:
Գերատեսչությունում հաշվարկել են՝ 50 հազար դրամը այն սահմանաչափն է, որով կարելի է ձեռք բերել բավական մեծ ծածկույթով առողջապահական ապահովագրության փաթեթ: Հաշվի են առել նաև առողջապահության պարտադիր ապահովագրության համակարգի փուլային ներդրումը՝ նախատեսում են, որ վերադարձը նաև այդտեղ կգործի:
Արման Պողոսյան - Պարզապես, քանի որ առողջապահության պարտադիր ապահովագրության համակարգի ներդրման հիմքը կազմող իրավական ակտերը դեռևս ընդունված չեն և քննարկման փուլում են, այս պահին դեռևս սոցիալական ծախսերը կամ այդ հարաբերությունները կարգավորող Կառավարության համապատասխան որոշման մեջ իրավական առումով կապը դեռևս տված չէ:
Ի դեպ, առողջապահության գծով սոցիալական ծախսի փոխհատուցումից չեն կարող օգտվել սոցիալական փաթեթի շահառու հայտարարատուները:
Արման Պողոսյան - Առողջապահության ոլորտում հատկապես մենք դեռևս չենք կարող հայտարարել այն մասին, որ ստվերային շրջանառությունները ի սպառ վերացել են, և այս սոցիալական ծախսերի համակարգի ներդրումը ևս մեկ հնարավորություն է, որ քաղաքացիները, լինելով շահագրգիռ, փաստաթղթեր պահանջեն իրենց ծառայություն մատուցող հաստատություններից:
Հայտարարագրման համակարգը ներդվել է այս տարվա հունվարին, այս արտոնությունները ևս կգործեն հետադարձ ուժով՝ տարեսկզբից հաշվարկված: Առաջին փուլով եկամուտները պետք է հայտարարագրեն Հանրային ծառայության մասին օրենքով սահմանված պետական ծառայության, համայնքային ծառայության և հանրային պաշտոններ զբաղեցնող քաղաքացիները, նոտարները՝ անձնական եկամուտների մասով, ինչպես նաև ձեռնարկատիրական գործունեության հետ ուղիղ կամ անուղղակի կապ ունեցող ֆիզիկական անձինք, որոնք 2022 թվականի արդյունքներով 1 մլրդ դրամ և ավելի համախառն եկամուտ հայտարարագրած ՀՀ ռեզիդենտ առևտրային կազմակերպությունների բաժնետերեր են, նաև ռեզիդենտ քաղաքացիներ, որոնք 2023-ի ընթացքում ստացել են 20 մլն դրամ կամ ավելի փոխառություն՝ նշված առևտրային կազմակերպություններից: 2024-ի հունվարի մեկից՝ երկրորդ փուլով, շահառու կդառնանան աշխատանքային պայմանագիր ունեցող ռեզիդենտ քաղաքացիները: 2025-ից համակարգում կընդգրկվեն մյուս բոլոր քաղաքացիները՝ բացառությամբ անչափահասների:
